Schrijverssteen Betje Wolff en Aagje Deken

De Nieuwe Kerk Amsterdam

Hier ligt het schrijverssteen voor Betje (Elizabeth) Wolff (1738-1804) en Aagje (Agatha) Deken (1741-1804). De twee deelden bijna dertig jaar lang huis, leven én schrijversbestaan. De twee vrouwen vormen een geducht schrijversteam. Genadeloos becommentariëren ze in brievenromans als Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart (1782) hun tijd. Na Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart schrijven zij nog enkele brievenboeken en gedichten. Ze blijven tot hun dood onafscheidelijk. Als Betje Wolff op 5 november 1804 overlijdt, volgt Aagje Deken negen dagen later. Ze werden bij elkaar begraven op de exclusieve begraafplaats ‘Ter Navolging’ in Scheveningen.

Elisabeth (Betje) Wolff-Bekker (1738–1804) en Agatha (Aagje) Deken (1741-1804) hadden een van de meest intense vriendschappen uit de literaire geschiedenis. Van penvriendinnen, werden zij levensgezellinnen. Ze woonden samen en schreven samen. Samen kwamen ze tot nieuwe vormen van literatuur – romans in brieven – waarmee ze grote bekendheid verwierven.

Zo schrijven zij samen hun grootste literaire succes in 1782: Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart, opgenomen in het Canon van Nederland. Het werk wordt beschouwd als de eerste moderne roman van Nederland en als onvervalst document van de Verlichting. Met de briefroman spoorden zij vrouwen aan tot zelfstandig denken. Daarnaast schreven zij vele gedichten, brieven, beschouwingen en pamfletten.

Ze bemoeiden zich met politieke en maatschappelijke kwesties en leverden genadeloos commentaar op hun tijd. Ze sloten zich in 1786 aan bij de patriotten, een beweging die streed voor democratisering en zich verzette tegen het stadhouderschap van de Oranjes. Voor vrouwen uit de burgerij paste het echter niet om deel te nemen aan politieke acties. In 1788 vluchten de twee naar Frankrijk. Als de Oranjes verdreven worden en in Nederland een regering van burgers aan de macht komt, keren ze terug. Ze blijven tot hun dood onafscheidelijk.

Als Betje Wolff op 5 november 1804 overlijdt, volgt Aagje Deken negen dagen later. Ze worden bij elkaar begraven op de exclusieve begraafplaats Ter Navolging in Scheveningen. Het graf wordt later geruimd.

Karen Polder is de vormgever van de schrijverssteen voor Betje en Aagje. Zij studeerde aan de Koninklijk Academie van Beeldende Kunsten Den Haag en het Royal College of Art in Londen. Als zelfstandig vormgever ontwerpt ze boeken en tentoonstellingen voor musea en erfgoedinstellingen.

Via de link bij Meer info vind je een object van KZGW dat ook met Betje Wof en Aagje Deken te maken heeft.

De Nieuwe Kerk Amsterdam

Amsterdam

alle objecten